دناژن
تاریخ و زمان انتشار:
مدت زمان مطالعه: دقیقه
نویسنده:
فهرست مطالب

نانودراپ چیست؟

نانودراپ (NanoDrop) یک اسپکتروفتومتر آزمایشگاهی مبتنی بر جذب نور است که برای سنجش غلظت و خلوص DNA، RNA و پروتئین با حجم بسیار کم نمونه، طراحی شده است. تفاوت اصلی نانودراپ با اسپکتروفتومترهای کلاسیک، تمرکز آن بر دقت در حجم‌های میکرو و حذف خطاهای ناشی از رقیق‌ سازی و آماده‌سازی پیچیده در نمونه است. نسبت‌های خلوص نمونه و توانایی شناسایی آلودگی‌ها، نانودراپ را به ابزاری استاندارد برای کنترل کیفیت نمونه‌ها قبل از آزمایش‌هایی مانند PCR و qPCR تبدیل کرده است. این دستگاه به دلیل سرعت بالا، دقت و عدم نیاز به کووت، در آزمایشگاههای زیست فناوری و تحقیقاتی بسیار محبوب است. در ادامه مقاله تهیه شده توسط تیم دناژن تجهیز، با نحوه عملکرد نانودراپ، اجزاء اصلی دستگاه، انواع و تفاوت‌های آن‌ها با یکدیگر بیشتر آشنا می‌شویم.

نانودراپ اسپکتروفتومتر چیست؟

نانودراپ یک اسپکتروفتومتر UV–Vis میکروحجمی است که با ترکیب فناوری فیبر نوری و کشش سطحی نمونه، می‌تواند غلظت اسیدهای نوکلئیک و پروتئین‌ها را با حجم نمونه بسیار کم (μL) 0.5-2  اندازه‌ گیری کند. این روش بدون نیاز به کووت یا کاپیلاری انجام می‌شود و با استفاده از مسیر نوری (optical path) کوتاه اجازه می‌دهد دامنه وسیعی از غلظت‌ها اندازه‌ گیری شود.

چرا به این دستگاه Nanodrop Spectrophotometer می‌گویند؟

نام نانودراپ اسپکتروفتومتر از سه بخش تشکیل شده است:

1. Nano (نانو): اشاره به حجم‌های بسیار کوچک نمونه دارد.

2. Drop (قطره): نشان می‌دهد که اندازه‌ گیری روی یک قطره کوچک نمونه انجام می‌شود.

3.Spectrophotometer (اسپکتروفتومتر): چون دستگاه جذب نور UV–Vis را اندازه می‌گیرد تا غلظت نمونه تعیین شود.

مطابق مطالعات PubMed، واژه NanoDrop  یعنی اسپکتروفتومتری که قطره‌های بسیار کوچک نمونه را اندازه‌گیری می‌کند.

نانودراپ چگونه کار می‌کند؟

اسپکتروفتومترهای نانودراپ بر اساس جذب نور در طیف فرابنفش- مرئی (UV-Vis) کار می‌کنند. اسیدهای نوکلئیک بیشترین جذب خود را در طول موج 260 نانومتر و پروتئین‌های خالص در 280 نانومتر نشان می‌دهند و نسبت‌هایی مانند  A260/A280 و  A260/A230 برای بررسی خلوص و شناسایی ناخالصی‌ها کاربرد دارند.

سایت Thermo fisher به این مورد اشاره کرده است که:

 

Key steps from the NanoDrop workflow:

  1. Pipet a small drop of sample (1–2 µL) onto the pedestal.
  2. Close the arm — a microvolume column forms between the optical surfaces.
  3. The instrument adjusts path length automatically for best measurement.
  4. Light is passed through the sample; absorbance at 260 nm and 280 nm is measured.
  5. Concentration is calculated using Beer–Lambert Law (Absorbance = ε × c × l). 

مراحل عملی نحوه کار نانودراپ به شکل زیر است:

1. مقدار کمی از نمونه µL 1-2 را روی پد می‌ریزید.

2. با بسته‌شدن بازو، ستون مایع با حجم بسیار کم شکل می‌گیرد.

3. دستگاه طول مسیر نوری بهینه را انتخاب می‌کند.

4. نور از نمونه عبور می‌کند و جذب در   260nm و 280nm اندازه‌ گیری می‌شود.

5. غلظت با استفاده از قانون بیر لامبرت Beer–Lambert، تعیین می‌شود.

حجم کم نمونه در این دستگاه به‌ طور مستقیم باعث کاهش خطا نمی‌شود. بلکه کاهش خطا، نتیجه حذف فرآیندهایی است که در روش‌های کلاسیک رایج هستند. به عنوان مثال می‌توان به فرآیندهای زیر اشاره کرد.

  • رقیق‌ سازی نمونه
  • انتقال مکرر با پیپت
  •  قرار دادن و خارج‌ کردن کووت

اجزای اصلی دستگاه نانودراپ

این دستگاه دارای 4 بخش اصلی است که شامل Pedestal، منبع نور، Detector و واحد پردازش و نرم‌افزار است که در ادامه به توضیح کامل هر یک از این بخش‌ها می‌پردازیم.

 

1. Pedestal (سطح قرارگیری نمونه)

پدستال سطح کوچک و صیقلی‌ است که حجم بسیار کمی از نمونه بر روی آن قرار می‌گیرد و بازوی دستگاه پایین می‌آید تا ستون مایع میکروحجمی بین دو سطح شکل بگیرد. در این ستون است که نور از نمونه عبور می‌کند.

انتهای فیبرهای نوری در پدستال قرار دارد که نور را به نمونه می‌تاباند و نور عبور داده شده  از آن را به آشکارساز می‌رساند. کیفیت سطح پدستال (پاکیزگی، عدم خراش) بر روی دقت جذب اندازه‌ گیری شده تأثیر مستقیم دارد. زیرا ناخالصی یا آسیب سطح می‌تواند نور را منحرف و یا جذب‌های کاذب ایجاد کند.

2. Light Source (منبع نور)

منبع نور در نانودراپ یک لامپ فلش لامپ زنون (Xenon Flash Lamp) یا LEDهای مخصوص است که نور UV و مرئی را تولید می‌کند و از طریق فیبر نوری به نمونه می‌رساند. پایداری، قدرت طیفی و شدت نور در دقت اندازه‌ گیری در طول‌موج‌های مشخص (برای مثال 260,280 نانومتر) نقش اساسی دارد. اگر نور ناپایدار یا ضعیف باشد، جذب اندازه‌ گیری شده با خطا همراه خواهد شد.

3. Detector (آشکارساز)

آشکارساز، از نوع سنسور CMOS یا CCD است که نور عبوری از نمونه را به سیگنال‌های الکتریکی تبدیل می‌کند. وضوح، حساسیت بالا و نویز پایین در این آشکارساز باعث می‌شود که حتی تغییرات کوچک در شدت نور نیز به‌ طور دقیق ثبت شود. اگر آشکارساز ضعیف باشد، جذب‌های کوچک تشخیص داده نمی‌شوند و دقت محاسبات غلظت و خلوص کاهش پیدا می‌کند.

نانودراپ‌ تولید شده توسط شرکت دانش بنیان دناژن تجهیز با تنظیم خودکار طول مسیر نوری بین 0.2 تا 1 میلی‌متر امکان اندازه‌ گیری طیف را به صورت خودکار فراهم می‌کند. همچنین ثبت و تحلیل طیف نیز با آرایه CCD خطی انجام می‌شود. برای خرید دستگاه نانودراپ همین حالا با کارشناسان ما تماس بگیرید.

4. واحد پردازش و نرم‌افزار

واحد پردازش و نرم‌افزار دستگاه وظیفه کنترل، جمع‌آوری داده‌های خام از آشکارساز، انجام تصحیح خط مبنا، محاسبه طیف‌های جذب و نسبت‌های خلوص (مانند A260/A280 و A260/A230) و نمایش نتایج نهایی را دارد. در مدل‌های پیشرفته، نرم‌افزارهای هوشمند می‌توانند ناخالصی‌ها را شناسایی یا نتایج را تصحیح کنند. نرم‌افزار ضعیف می‌تواند خطاهای سیستماتیک یا تعبیرهای اشتباه ایجاد کند.

نرم افزار نانودراپ های دناژن توسط برنامه نویسان متخصص نوشته شده است. به دلیل اختصاصی بودن نرم افزار، امکان شخصی سازی آن را دارید. این ویژگی تنها در تولید کنندگان معتبری که دانش پیاده سازی ایده ها را دارند، وجود دارد.

پارامترهای قابل اندازه‌گیری با نانودراپ

دستگاه نانودراپ غلظت DNA و RNA را بر اساس جذب نور فرابنفش در طول موج 260 نانومتر اندازه‌گیری می‌کند. بر اساس قانون بیر لامبرت، جذب نور با غلظت رابطه مستقیم دارد. با این حال، عدد غلظت به‌ تنهایی کافی نیست. زیرا تمام ترکیباتی که در حوالی 260 نانومتر جذب دارند (مانند RNA، DNA و برخی ناخالصی‌ها) در این اندازه‌ گیری تاثیرگذار هستند. بنابراین بررسی نسبت‌های خلوص برای ارزیابی کیفیت نمونه ضروری است.

یکی از مراحل کلیدی پس از استخراج DNA، اندازه گیری غلظت و خلوص نمونه است. 

 

اندازه‌گیری DNA

جذب در260nm  مبنای محاسبه غلظت اسیدهای نوکلئیک است. به‌طور قراردادی، هر واحد A260 معادل حدود µg/mL DNA 50 دو‌رشته‌ای و µg/mL RNA 40 در نظر گرفته می‌شود. نانودراپ قادر به تفکیک DNA از RNA نیست و در نمونه‌های مخلوط، جذب کل را گزارش می‌کند. در غلظت‌های بسیار پایین، دقت اندازه‌ گیری کاهش یافته و نسبت‌های خلوص قابل اعتماد نخواهند بود.

  •   نسبت 260/280

نسبت A260/A280 شاخصی برای بررسی آلودگی پروتئینی است، زیرا اسیدهای آمینه آروماتیک جذب بالایی در 280 نانومتر دارند. در عمل، مقدار تقریبی 1.8 برای DNA خالص و 2.0 برای RNA خالص، عددی قابل قبول در نظر گرفته می‌شود. مقادیر پایین‌تر، نشان‌دهنده وجود پروتئین، فنل یا ترکیبات آروماتیک هستند. این نسبت، به pH و ترکیب بافر حساس است و باید با احتیاط زیادی تفسیر شود.

  •  نسبت 260/230

نسبت A260/A230 برای شناسایی آلودگی‌های شیمیایی مانند نمک‌ها، فنل، گوانیدین، EDTA و مواد استخراجی به‌ کار می‌رود که در حدود 230 نانومتر جذب دارند. برای DNA و RNA خالص، به‌طور معمول مقدار بیش از 2.0 قابل قبول است. کاهش این نسبت یکی از دلایل شایع مهار مراحل PCR یا RT-PCR است، حتی زمانی که غلظت نوکلئیک اسید ظاهرا مناسب به نظر می‌رسد.

 

اندازه‌گیری RNA

RNA بسیار حساس به تخریب است و به‌راحتی در اثر RNaseها شکسته می‌شود یا توسط ترکیبات استخراجی آلوده می‌شود. دستگاه نانودراپ قادر به اندازه‌گیری غلظت RNA بر اساس جذب UV در طول موج 260nm  است. اما ساختار و یکپارچگی را نشان نمی‌دهد. یعنی حتی اگر RNA تجزیه شده باشد، باز هم تک‌ نوکلئوتیدهای آن نور 260 را جذب می‌کنند و دستگاه آن را گزارش می‌کند. بنابراین نانودراپ فقط مقدار کلی RNA را نشان می‌دهد. برای ارزیابی یکپارچگی واقعی RNA، معمولا از ابزارهای دیگر مانند بیوآنالیزور یا الکتروفورز استفاده می‌شود.

اهمیت نسبت‌های خلوص در RNA بیش‌تر از DNA است. برای RNA، نسبت‌های A260/A280 و A260/A230 اهمیت ویژه‌ای دارند چون RNA به عوامل آلودگی بسیار حساس است و این آلودگی‌ها می‌توانند فعالیت آنزیم‌های RT یا qPCR را مهار کنند.

طبق اطلاعات سایت Bionordika Science Hub:

The A260/A230 ratio typically ranges from **2.3 to 2.4 for dsDNA and from 2.1 to 2.3 for pure RNA.

نسبت A260/A230 به‌طور معمول برای DNA دو‌رشته‌ای خالص در بازه 2.4-2.3  و برای RNA خالص در بازه 2.3 -2.1 قرار دارد.

دستگاه نانودراپ ابزاری برای غربال اولیه RNA قبل از qPCR است. زیرا نانودراپ سریع می‌تواند به سوالات زیر پاسخ دهد.

  •  آیا RNA غلظت کافی دارد؟
  •  آیا آلودگی پروتئینی یا شیمیایی در نمونه وجود دارد؟

اگر نسبت‌های خلوص قابل قبول نباشند، احتمالا آنزیم‌های RT یا DNA پلیمراز در qPCR عملکرد خوبی نخواهند داشت، حتی اگر غلظت ظاهرا بالا باشد.

اندازه‌گیری پروتئین

این دستگاه، پروتئین‌ها را با اندازه‌گیری جذب در طول موج 280  نانومتر (A280) اندازه‌گیری می‌کند، زیرا بسیاری از پروتئین‌ها به‌خصوص به‌ دلیل وجود آمینواسیدهای آروماتیک (تریپتوفان، تیروزین، فنیل‌آلانین) در این طول‌ موج نور را جذب می‌کنند. A280 یک اندازه‌گیری جذبی مستقیم است و باید با احتیاط تفسیر شود زیرا سایر ترکیبات نیز می‌توانند در این طول‌ موج جذب داشته باشند.

از محدودیت‌ها و عوامل موثر بر دقت می‌توان به موارد زیر اشاره کرد.

1. آلودگی DNA/RNA یا مواد استخراجی می‌توانند جذب در طول موج  280 nm را تحت‌تأثیر قرار دهند.

2. نانودراپ نمی‌تواند به‌ طور اختصاصی پروتئین خاصی را تشخیص دهد؛ تنها جذب کل پروتئین را اندازه می‌گیرد.

در دستگاه نانودراپ، اندازه‌ گیری مستقیم جذب UV بدون نیاز به reagent های رنگی سریع، کم‌مصرف ولی با اختصاصیت کمتر است. در روش‌های رنگ‌ سنجی، از واکنش با معرف رنگی برای اندازه‌ گیری پروتئین استفاده می‌کنند که اختصاصی‌تر و حساس‌تر هستند و می‌توانند در حضور برخی آلودگی‌ها دقت بهتری داشته باشند.

زمانی نانودراپ برای پروتئین مناسب که فقط نیاز به برآورد سریع غلظت کل پروتئین داریم. برای کنترل کیفی استخراج و سنجش‌های نسبتا عمومی مناسب است. هچنین گاهی نیازمند روش‌های مکمل هستیم که نوع پروتئین خاص، حساسیت بالا، یا حضور آلودگی‌هایی که جذب UV را تغییر می‌دهند، هستیم.

اندازه‌گیری DNA دو رشته‌ای

این دستگاه، می‌تواند جذب DNA دو رشته‌ای (dsDNA) را در 260nm اندازه‌ گیری کند. مقدار A260 به‌ طور قراردادی با ضریب جذب مخصوص dsDNA (≈50 µg/mL per A260 unit) برای محاسبه غلظت استفاده می‌شود.

اندازه‌گیری DNA تک رشته‌ای

برای DNA تک رشته‌ای یا ssDNA، ضریب جذب در 260nm متفاوت است (نزدیک به 33 µg/mL per A260 unit). در نانودراپ، کاربر می‌تواند نوع اسید نوکلئیک (dsDNA، ssDNA یا RNA) را مشخص کند و دستگاه بر اساس این انتخاب، ضریب جذب مناسب را در محاسبه غلظت اعمال می‌کند.

اندازه‌گیری الیگونوکلئوتید

الیگونوکلئوتیدها نیز توسط دستگاه می‌توانند اندازه‌گیری شوند، زیرا آن‌ها نیز در طول موج 260nm نور را جذب می‌کنند. در این حالت، به‌جای استفاده از یک ضریب ثابت، از ضریب جذب اختصاصی هر الیگو استفاده می‌شود و غلظت به‌ صورت واحدهای مولار مانند nmol/L یا µM گزارش می‌شود.

چگونه خلوص و غلظت DNA را ارزیابی کنیم؟

پس از استخراج DNA، یکی از مهم‌ترین مراحل پیش از انجام آزمایش‌های مولکولی مانند PCR، توالی‌یابی (Sequencing) یا الکتروفورز ژلی، ارزیابی خلوص و غلظت نمونه است. این ارزیابی به پژوهشگر اطمینان می‌دهد که DNA استخراج‌شده فاقد آلودگی‌های پروتئینی، فنولی یا نمکی است و مقدار آن برای مراحل بعدی مناسب است. دستگاه نانودراپ (NanoDrop) با دقت بالا و نیاز به تنها ۱ تا ۲ میکرولیتر از نمونه، یکی از متداول‌ترین ابزارها برای سنجش غلظت و کیفیت DNA در آزمایشگاه‌های مولکولی محسوب می‌شود. عملکرد آن بر پایه‌ی اندازه‌گیری جذب نور در طول‌موج‌های ۲۳۰، ۲۶۰ و ۲۸۰ نانومتر است، که هرکدام نشان‌دهنده‌ی حضور ترکیبات خاصی در نمونه هستند (به‌ترتیب نمک‌ها و بافرها، اسیدهای نوکلئیک، و پروتئین‌ها).

برای سنجش کیفیت DNA با نانودراپ:

  1. ۱ تا ۲ میکرولیتر از نمونه را روی پد بالایی دستگاه قرار دهید.

  2. درپوش را ببندید تا مسیر نوری کامل شود.

  3. نرم‌افزار به‌طور خودکار جذب را در طول‌موج‌های 230، 260 و 280 اندازه‌گیری می‌کند.

  4. غلظت (بر حسب ng/µl) و نسبت‌های خلوص نمایش داده می‌شود.

غلظت DNA معمولاً از رابطه زیر محاسبه می‌شود:
۱ واحد جذب در ۲۶۰ نانومتر ≈ ۵۰ نانوگرم بر میکرولیتر DNA دو رشته‌ای.

تفسیر نتایج نانودراپ و شاخص‌های کیفیت DNA

پس از انجام فرآیند استخراج DNA، ارزیابی کیفیت و کمیت نمونه مرحله‌ای حیاتی برای اطمینان از دقت نتایج آزمایش‌های بعدی است. دستگاه نانودراپ (NanoDrop) با اندازه گیری جذب نور در طول موج های مشخص، اطلاعات دقیقی در مورد غلظت، خلوص و سلامت DNA ارائه می‌دهد. نتایج به دست آمده معمولا شامل مقادیر جذب در طول موجهای 260، 280 و 230 نانومتر و نسبت های A260/A280 و A260/A230 هستند. این شاخص ها به پژوهشگر کمک می‌کنند تا وجود ناخالصی هایی مانند پروتئین‌ها، فنول، یا بافرهای استخراج را شناسایی کند و تصمیم بگیرد آیا نمونه برای مراحل بعدی مانند PCR، کلونینگ یا توالی یابی مناسب است یا خیر. اگر نسبت‌ها از محدوده نرمال خارج باشند، باید نمونه دوباره استخراج یا خالص‌ سازی شود. برای این که اطمینان خاطر بیشتری داشته باشید علاوه بر نانودراپ، خرید دستگاه pcr و خرید دستگاه استخراج dna خود را از ما انجام دهید.
در جدول زیر، مقادیر استاندارد شاخصهای کیفیت DNA و تفسیر آن‌ها آورده شده است تا بتوانید به راحتی وضعیت نمونه های خود را ارزیابی کنید.

شاخص

مقدار نرمال

تفسیر

A260/A280 = 1.8

DNA خالص

نمونه بدون آلودگی پروتئینی

A260/A280 = 2.0

RNA خالص

بدون آلودگی پروتئینی

A260/A230 < 1.5

آلودگی احتمالی با مواد شیمیایی

نیاز به خالصسازی مجدد

جذب 260 بالا

غلظت زیاد DNA یا RNA

ممکن است نیاز به رقیقسازی باشد

 

کاربردهای آزمایشگاهی دستگاه نانودراپ

همان‌طور که اشاره کردیم، یکی از متداول‌ترین ابزارهای کیفیت‌ سنجی و کمی‌سازی نمونه‌های زیستی در آزمایشگاه‌ها نانودراپ است. این دستگاه، نقش مهمی در کنترل کیفیت قبل از PCR یا RT-qPCR از جمله تعیین مقدار ورودی RNA برای واکنش  reverse transcription، اطمینان از غلظت کم RNA و آلودگی‌های احتمالی، دارد.

این دستگاه، غلظت دقیق نمونه را سریع نشان می‌دهد درنتیجه محققان می‌توانند بر اساس آن درباره رقیق سازی واکنش تصمیم بگیرند تا به دامنه بهینه واکنش‌های بعدی دست یابند. همچنین دستگاه با نمایش طیف UV کامل و نسبت‌های خلوص، برای شناسایی وجود پروتئین‌ها (A260/A280) و آلودگی‌های شیمیایی یا استخراجی (A260/A230) استفاده می‌شود.

در برخی مدل‌های نانودراپ، می‌توان از روش‌های خاص برای اندازه‌ گیری نمونه‌هایی مانند هموگلوبین یا نمونه‌های آلاینده‌ها در طیف وسیع‌تر مانند 850-190nm استفاده کرد، که کاربردهای فراتر از DNA/RNA به ما ارائه می‌دهند.

نانودراپ در حوزه های مختلف علمی و صنعتی کاربردهای گسترده‌ای دارد.

حوزه کاربرد نوع آنالیز انجام‌شده توضیح کاربردی در عمل
ژنومیک اندازه‌گیری غلظت و خلوص DNA، RNA و الیگونوکلئوتیدها بررسی کیفیت نمونه قبل از PCR و توالی‌یابی برای جلوگیری از تکرار آزمایش و خطای نتایج
پروتئین و کلونینگ سنجش غلظت پروتئین با روش‌های مستقیم یا غیرمستقیم (BCA، Bradford) کنترل مقدار پروتئین استخراج‌شده پیش از انجام مراحل Downstream و تحلیل‌های عملکردی
تشخیص مولکولی ارزیابی کیفیت پروب‌ها و CyDye اطمینان از صحت برچسب‌گذاری فلورسانس و جلوگیری از نتایج کاذب در تست‌های تشخیصی
صنایع دارویی کنترل کیفیت مواد زیستی و داروها پایش یکنواختی، تکرارپذیری و مستندسازی داده‌ها در فرآیندهای تولید و QC
اندازه‌گیری چگالی سلولی سنجش چگالی نوری (OD) در کشت‌های باکتریایی یا مخمری تعیین زمان مناسب برداشت سلول و کنترل رشد در فرآیندهای تخمیر و بیان ژن
 

 

خطاهای رایج در خوانش نتایج نانودراپ

دستگاه نانودراپ (NanoDrop) یکی از ابزارهای کلیدی در آزمایشگاه‌های مولکولی برای اندازه‌گیری سریع و دقیق غلظت و خلوص DNA، RNA و پروتئین است. با وجود سادگی کار با این دستگاه، رعایت اصول نگهداری و تفسیر صحیح نتایج برای اطمینان از دقت اندازه‌گیری‌ها ضروری است. خطاهای کوچک مانند آلودگی سطح پد نمونه، استفاده از بلانک نامناسب یا غفلت در کالیبراسیون می‌توانند منجر به اختلاف قابل‌توجه در قرائت نتایج شوند. به همین دلیل، آشنایی با خطاهای رایج در خوانش نتایج نانودراپ، نحوه‌ی تمیزکاری و کالیبراسیون دوره‌ای، و همچنین توجه به ویژگی‌های فنی دستگاه هنگام خرید اهمیت زیادی دارد. رعایت این نکات نه‌تنها موجب افزایش دقت داده‌ها، بلکه باعث افزایش عمر مفید دستگاه و کاهش هزینه‌های نگهداری خواهد شد.

در ادامه، مجموعه‌ای از مهم‌ترین توصیه‌ها، خطاهای متداول و معیارهای انتخاب دستگاه نانودراپ مناسب برای آزمایشگاه شما آورده شده است.

  • قرار دادن حباب یا ذرات گرد و غبار روی پد نمونه

  • استفاده از نمونه بسیار غلیظ یا بسیار رقیق

  • عدم تمیز کردن صحیح پد پس از هر اندازه‌گیری

  • استفاده از بلانک نامناسب (مثلاً آب مقطر به‌جای بافر مورد استفاده در استخراج)

  • کالیبراسیون نامنظم دستگاه که باعث خطای نوری می‌شود.

نکات نگهداری، تمیزکاری و کالیبراسیون نانودراپ ایرانی دناژن تجهیز

دقت و طول عمر دستگاه نانودراپ (NanoDrop) تا حد زیادی به نحوه‌ی نگهداری و تمیزکاری روزانه آن وابسته است. از آن جا که این دستگاه با نمونه‌هایی در حجم بسیار کم کار می‌کند، حتی ذرات ریز یا باقی‌مانده‌های خشک‌ شده روی پد نمونه می‌توانند باعث اختلال نوری، خطای خوانش و کاهش دقت اندازه‌گیری شوند. به همین دلیل، رعایت برنامه‌ی منظم برای تمیزکاری، کالیبراسیون و نگهداری محیطی مناسب ضروری است. با اجرای چند اقدام ساده می‌توان عملکرد اپتیکی دستگاه را در بهترین حالت حفظ کرد و از صرف هزینه‌های سنگین تعمیر یا تعویض جلوگیری نمود.

  • بعد از هر بار استفاده، پد نمونه را با دستمال بدون پرز و اتانول 70٪ تمیز کنید.

  • هر چند هفته یک‌بار دستگاه را با محلول استاندارد Blank Calibration کالیبره کنید.

  • از قرار دادن دستگاه در معرض گرد و غبار و نور مستقیم آفتاب پرهیز کنید. 

در استفاده از دستگاه نانودراپ برای دست یابی به نتایج دقیق علاوه بر موارد بالا خلوص نمونه مورد نظر خود را اندازه گیری کنید. از آلودگی نمونه با DNA یا RNA خارجی دوری کنید، این کار می‌تواند نتایج را تحت تأثیر قرار دهد.

افزایش طول دستگاه نانودراپ اسپکتروفتومتر

برای حفظ عملکرد بهینه و افزایش طول عمر نانودراپ، توصیه می‌شود:

  1. عدم استفاده از مواد خورنده یا غلیظ روی پد نمونه

  2. تمیزکاری بلافاصله پس از هر نمونه

  3. نگهداری در محیط خشک و خنک

  4. انجام کالیبراسیون دوره‌ای

  5. به‌ روزرسانی نرم‌افزار و بررسی عملکرد اپتیکی

تفاوت نانودراپ با اسپکتروفتومترهای کلاسیک

نانودراپ‌ها با اسپکتروفتومترهای کلاسیک به‌ طور عمده در نحوه نگه‌ داشتن نمونه و حجم اندازه‌گیری تفاوت دارند. در روش کلاسیک، نمونه باید در کووت قرار گیرد و برای نتایج قابل اعتماد به حجم‌های بزرگ‌تری نیاز داریم. طول مسیر نوری ثابت (معمولا 1 سانتی متر) است و سرعت اندازه‌گیری کندتر است.

 در نانودراپ با استفاده از سیستم نگه‌داری پیشرفته، مقدار بسیار کمی از نمونه را با استفاده از کشش سطحی بین دو سطح نوری نگه می‌دارد، نیازی به کووت یا کاپیلاری ندارد، زمان اندازه‌ گیری را کاهش می‌دهد و دامنه غلظتی وسیعی را در حجم‌های بسیار کم، قابل اندازه‌گیری می‌سازد. در عمل مزیت نانودراپ تنها کم بودن حجم نمونه نیست. می‌توان به مزایای زیر هم اشاره کرد.

•    صرفه جویی در زمان و هزینه:  سرعت بالای دستگاه در اندازه گیری و کافی بودن حجم کم نمونه، هزینه های آزمایشگاهی را کاهش می‌دهد.
•    سهولت استفاده:  رابط کاربری ساده و بدون نیاز به اتصال به تبلت و کامپیوتر در مدل‌های نانودراپ اکو و نانودراپ پرو
•    دامنه دینامیکی وسیع:  اندازه گیری غلظت‌های بسیار پایین تا بسیار بالا بدون نیاز به رقیق سازی.
•    قابلیت ذخیره سازی داده‌ها:  ذخیره خودکار نتایج برای تحلیلهای بعدی.

انتخاب دستگاه نانودراپ مناسب برای آزمایشگاه شما

با توجه به گسترش کاربرد نانودراپ (NanoDrop) در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی، تشخیص مولکولی و بیوتکنولوژی، انتخاب مدل مناسب این دستگاه نقش مهمی در دقت، سرعت و کارایی نتایج دارد. دستگاه‌های نانودراپ بسته به نوع کاربرد، دامنه طول‌ موج و امکانات نرم‌افزاری، تفاوت‌هایی در عملکرد دارند که باید پیش از خرید به‌ دقت بررسی شوند. در هنگام انتخاب یا خرید دستگاه نانودراپ، توجه به ویژگی‌های فنی زیر می‌تواند به شما کمک کند تا بهترین گزینه را متناسب با نیازهای آزمایشگاه خود انتخاب نمایید:

  • دامنه طول‌موج قابل اندازه‌گیری (840–190 نانومتر)

  • دقت اپتیکی و محدوده دینامیکی

  • حساسیت نسبت به حجم‌های پایین‌تر از 1 µl

  • امکان اتصال USB یا Wi-Fi برای انتقال داده‌ها

  • پشتیبانی نرم‌افزاری برای تحلیل خودکار

جمع‌ بندی

نانودراپ یک دستگاه اسپکتروفتومتر میکروحجمی است که با تنها باµL 1-2 نمونه، غلظت DNA، RNA و پروتئین را اندازه‌گیری می‌کند و با ارائه نتایج سریع و دقیق، آلودگی‌هایی که ممکن است مراحل بعدی آزمایش را مختل کنند، شناسایی می‌کند. نانودراپ‌های شرکت دناژن در دو مدل نانودراپ پرو و نانودراپ اکو عرضه می‌شوند و برای نیازهای مختلف آزمایشگاهی، از کاربری روتین تا حجم کاری بالا با 12 ماه گارانتی رسمی و همچنین امکان ارائه خدمات کالیبراسیون دوره‌ای طراحی شده‌اند.

سوالات متداول(FAQ)

1- چرا دو نمونه با غلظت یکسان در نانودراپ، نتایج PCR متفاوتی می‌دهند؟

نانودراپ علاوه بر غلظت، آلودگی‌های پروتئینی و شیمیایی را نیز نشان می‌دهد. وجود نمک‌ها، فنل یا مواد استخراج، حتی اگر غلظت DNA یکسان باشد، می‌تواند آنزیم PCR را مهار کند.

2- نسبت 260/230 چه زمانی از 260/280 مهم‌تر است؟

زمانی‌که نمونه برای PCR، qPCR یا RT-qPCR استفاده می‌شود. زیرا آلودگی‌های شیمیایی و نمک‌ها (به جز پروتئین‌ها) عامل اصلی مهار آنزیم‌ها هستند و این آلودگی‌ها فقط با نسبت 260/230 شناسایی می‌شوند.

3- آیا نانودراپ جایگزین ژل الکتروفورز می‌شود؟

خیر. نانودراپ و ژل الکتروفورز مکمل یکدیگر هستند. نانودراپ غلظت و خلوص را نشان می‌دهد، اما اندازه قطعات و تخریب DNA/RNA را مشخص نمی‌کند. تفاوت اصلی نانودراپ و Qubit چیست؟ نانودراپ غیر اختصاصی و سریع است، ولی Qubit اختصاصی‌تر و در غلظت‌های پایین دقیق‌تر است.

4- چرا گاهی نانودراپ غلظت بالاتری از مقدار واقعی نشان می‌دهد؟

زیرا هر ترکیبی که در 260 نانومتر جذب داشته باشد (مثل RNA، نمک‌ها یا فنل) در اندازه‌گیری لحاظ می‌شود.
نظرات کاربران
ثبت نظر جدید
    پیام شما با موفقیت ثبت شد
    برای دریافت آخرین اخبار دناژن ایمیل خود را وارد کنید.
      ایمیل شما با موفقیت ثبت شد
      کلیه حقوق این وبسایت متعلق به شرکت دناژن می‌باشد